Yapının esas planı İznik’teki
Yeşil Camiye benzemektedir. Muhtemelen öndeki üç bölümlü olan son
onarımlarla değiştirilmiş ve kırma çatı ile örtülmüştür. Son cemaat
mahallinden ara bölüme girilir. Burası, yan duvarlarla ve güneyden iki
sütuna oturan ortada bir kubbe, doğu ve batısındaki tonoz parçaları ile
örtülmüştür. Harim kısmı pandantiflerle oturan bir kubbeye sahiptir.
Mihrap ve minber mermerden
yapılmıştır. 19. Yüzyıl barok süslemelerine sahiptir. Üzerlerinde iri
yapraklı kıvrım dallı bordürler, kartuşlar bulunmaktadır. Caminin
içerisinde kalem işi süslemeler de bulunmaktadır.
Caminin H. 936, M .1529 tarihli
inşa kitabesi cephedeki giriş kapısı üzerindedir. Ayrıca burada yapının
bugünkü haline kavuştuğu 1882 yılı onarımına ait kitabe de
bulunmaktadır.
Yapı altınbaşlı Meryem Kilisesi
Chrysokephalos olarak adlandırılmıştır. Kuruluşu 914 yılına kadar
inmektedir. Bu yapının manastır içerisinde bazilikalı planlı olarak
yapıldığı sanılmaktadır. Bugünkü planın : esası 12. Yüzyılda
gerçekleştirilmiş olmalıdır. Araştırmacılar yapının 6 esas onarım devri
geçirdiğini belirtmişlerdir. Ana plan Yunan haçı şeklindedir. Üç nefli
olan yapının apsisi içten yuvarlak dıştan çokgendir. Bir iç ve bir dış
narteksi vardır. Kuzey girişi 14. Yüzyılda inşa edilmiştir. Merkezi
kubbe pandantiflere oturur ve 12 köşeli yüksek bir kasnağa sahiptir.
Zamanında şehrin baş kilisesi, katedrali olduğu için yapının süslemesine
önem verilmiştir. Freskler bugün sıvanmıştır. Bema duvarlarında ve
zeminde opus sectile tarzında mozayik süsleme yer almaktadır.
Fetihten sonra camiye çevrilmiş
ve belki de Fatih, ilk Cuma namazını burada kılmıştır. Fatih Medresesi
de yapıya bitişik olarak kurulmuştur. Türk devrinde caminin esas girişi
kuzeye alınmış, güney duvarının ortasına bir mihrap yerleştirilmiş,
minber konulmuş ve minare yapılmıştır.
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder